Straža na Sinjajevini – odbrana ekološke države

Vojska Crne Gore od ponedjeljka 19. Oktobra planira vojnu vježbu na planini Sinjajevini. Ekološki aktivisti i mještani su na različite načine izrazili negodovanje povodom ove odluke, jer Sinjajevinu mnogi od njih koriste za ispašu. Ipak, Ministrastvo odbrane se nije odazvalo njihovim molbama, pa su se oni, uprkos izuzetno niskim temperaturama i jakom vjetru, popeli na Sinjajevinu gdje drže stražu.

Ekipa portala Kombinat je na licu mjesta razgovarala sa okupljenima, između ostalih i sa Petrom Glomazićem koji je poslednjih godina snimio nekoliko filmova o ovoj planisnskoj ljepotici; Aleksandrom Milatovićem, predstavnikom građanske inicijative ,,Sačuvajmo Sinjajevinu“; i Sretenom Stanišićem, mladim studentom koji svoju koru hleba zarađuje od djelatnosti u stočarstvu.

U doba godine kada se sa katuna zbog vremenskih uslova uveliko sišlo oni su se opet popeli. Ovoga puta bez goveda, ovaca I koza, sa čvrstom voljom da odbrane ovu planinu od koje mnogi ljudi u Crnoj Gori žive. Ekipa portala Kombinat i ovoga puta na licu mjesta gdje razgovaramo sa okupljenima.

Petar Glomazić već tri godine snima dokumentarni film o Sinjajevini i stočarskim zajednicama na njoj, u internacionalnoj koprodukciji, a sama tematika filma privukla je veliku pažnju ljudi iz regiona . On ocjenjuje da je odluka o izgradnji poligona u izuzetno bogatom ekosistemu, apsolutno  neprihvatljiva za zdrav razum s obzirom da se radi o najvećem balkanskom pašnjaku i drugom pašnjaku po veličini u Evropi.

Pored toga, on navodi da je Sinjajevina mjesto na kome žive stočarske zajednice milenijumima koje je hranilo I koje treba da hrani ljude u budućnosti . Na pitanje da li očekuje da samo okupljanje može promijeniti odluku Ministarstva odbrane, on odgovara da je potrebno imati imati ideju i stav, koje je neophodno braniti ljudskim i intelektualnim integritetom.

Vlast odbila izradu studije o procjeni uticaja vojnog poligona

Aleksandar  Milatović iz GI ,,Sačuvajmo Sinjajevinu”, podsjeća da su još 2017. godine postojale nezvanične, a 2018. i zvanične informacije o izgradnji vojnog poligona. Tada je i nastala parola ,,Sačuvajmo Sinjajevinu” kao rezultat  inicijative bjelopavlićke omladine koja je na Ilindan pješačila 70 km na pričest u crkvu Svetog Vasilija Ostroškog koja se nalazi na obroncima Sinjajevine.

Borba za borba za očuvanje ekosistema je nastavljena tokom 2019. godine.

Milatović ističe da su spremni da brane planinu i po surovim uslovima kakvi su sada u kasnom oktobru da bi je sačuvali za proljeće, ali i za buduća pokoljenja.

Takođe, on podsjeća i da je je postojala e-peticija na sajtu Vlade i da je prikupljanje potpisa bilo otežano zbog velikog broja nepravilnosti, ali da je uprkos tome skupljena potrebna brojka od 3000 potpisa.

,,Naša očekivanja su bila da će Vlada poslušati glas naroda i obustaviti sve dalje vojne aktivnosti na Sinjajevini“, kazao je Milatović.

On je istakao da je aktuelna peticija na platformi Avaaz na kojoj su za kratko vrijeme skupili preko 7000 potpisa.

Milatović napominje činjenicu da nije sprovedena nijedna studija od strane nezavisnih eksperata o uticaju vojnog poligona na ekosistem i životnu sredinu i napominje da je delegacija evropskih Zelenih na čelu sa Tomasom Vajsom tražila izradu studije na čelu sa ekspertom kojeg bi oni predložili, što je odlazeća vlast odbila.

,,Nedopustivo je da ovako bitna odluka ne bude donesena bez saglasnosti mještana i opština“, zaključio je Milatović.

Finansijski interesi Boškovića?

Stočar i student Sreten Stanišić kaže da pretpostavlja da odlazeći ministar Predrag Bošković ima finansijske interese u izvođenju vježbe, s obzirom da želi da je održi po svaku cijenu na samom kraju svog mandata, a nakon smjene njegove partije sa vlasti.

Stanišić je kazao da se na Sinjajevini napasa na desetine hiljada životinja kao i da je na tom lokalitetu veliko čvorište podzemnih voda od kojih se neke slivaju ka primorju, te da bi gađanja nepovratno oštetila ekosistem.

Ministarstvo poljoprivrede nije zaštitilo stočare

Stanišić smatra da je Vlada Crne Gore u veoma maloj mjeri pomogla poljoprivrednike kao i da Ministarstvo poljoprivrede zbog činjenice da je bilo pod kontrolom doskorašnje vlasti nije smjelo da stane na stranu poljoprivrednika i odbrani ih od nauma Ministarstva odbrane.

Podsjeća i na činjenicu da su stočari slali dopise I iscrpili sva moguća legalna sredstva, ali da im se u susret nikad nije izašlo.  On se nada da će novi minister imati više sluha za stočare Sinjajevine I da će odustati od svih nauma prethodne Vlade da ovu planinu koriste u bilo kakve vojne svrhe.